مقدمه
سنگشکن مخروطی یا هیدروکن یکی از پرکاربردترین تجهیزات در خطوط خردایش مواد معدنی است که بهدلیل راندمان بالا، مقاومت مناسب در برابر سایش و قابلیت کار در شرایط سخت معدنی، جایگاه ویژهای در کارخانههای فرآوری دارد.
در مجموعه طلایهداران تجهیز صنعت زرّینه، انواع سنگشکن مخروطی با تکیه بر دانش فنی، تجربه عملیاتی و شناخت دقیق از شرایط معادن ایران طراحی، تولید و متناسب با نیاز هر پروژه ارائه میشود.
تفاوت سنگشکن مخروطی و سنگشکن ژیراتوری
سنگشکنهای مخروطی از نظر عملکرد شباهت زیادی به سنگشکنهای ژیراتوری دارند، اما تفاوتهایی میان این دو وجود دارد که باعث تمایز کاربرد آنها میشود.
در سنگشکن ژیراتوری، محور دستگاه کوتاهتر بوده و محفظه خردایش بزرگتری دارد. همچنین سرعت چرخش در ژیراتوری معمولاً بالاتر است. شکل محفظه خردایش در ژیراتوری بهصورت قیفی است، در حالیکه در سنگشکن مخروطی این محفظه به شکل قیف معکوس طراحی میشود.
به همین دلیل، سنگشکنهای مخروطی بیشتر در مراحل ثانویه و ثالثیه خطوط خردایش مورد استفاده قرار میگیرند.
سنگشکن مخروطی یا هیدروکن چیست؟
سنگشکن مخروطی دستگاهی است که برای خردایش سنگهای سخت، ساینده و دارای درصد بالای سیلیس به کار میرود. این دستگاه معمولاً پس از سنگشکن فکی و در مراحل دوم یا سوم خردایش نصب میشود.
هیدروکنها به دلیل ساختار مستحکم و امکان تنظیم دهانه خروجی، گزینهای ایدهآل برای دستیابی به دانهبندی یکنواخت و کنترلشده هستند.
انواع سنگشکن مخروطی زرّینه
سنگشکنهای مخروطی بر اساس نوع کاربرد و اندازه محصول خروجی به سه دسته اصلی تقسیم میشوند:
هیدروکن درشتشکن یا سوپریور
این نوع هیدروکنها در معادنی که ابعاد کلوخه ورودی تا حدود ۳۰ سانتیمتر است، بهعنوان سنگشکن اولیه یا ثانویه مورد استفاده قرار میگیرند.
مدلهای رایج شامل سوپریور ۱۱ اینچ و ۱۳ اینچ هستند. ظرفیت این دستگاهها معمولاً بین ۲۰۰ تا ۲۵۰ تن در ساعت بوده و خروجی آنها در بازه ۵ تا ۱۲ سانتیمتر قرار دارد.
هیدروکن متوسطشکن یا قلوهشکن
هیدروکنهای قلوهشکن در مرحله دوم و گاهی سوم خردایش به کار میروند. ابعاد ورودی این دستگاهها معمولاً بین ۸ تا ۱۸ سانتیمتر است و ظرفیت آنها حدود ۱۲۰ تا ۱۵۰ تن در ساعت میباشد.
خروجی این مدلها بین ۲ تا ۵ سانتیمتر بوده و بر اساس نوع کانکیو و منتل به مدلهای ۵.۵ اینچ، ۶.۵ اینچ و ۸.۵ اینچ تقسیم میشوند.
هیدروکن ریزشکن یا ماسهساز
این نوع هیدروکن ساختاری مشابه قلوهشکن دارد، اما فاصله کانکیو و منتل در آن کمتر است. هیدروکن ریزشکن معمولاً در مرحله سوم خردایش نصب میشود.
ابعاد ورودی کلوخه بین ۲ تا ۸ سانتیمتر بوده، ظرفیت تولید ۶۰ تا ۸۰ تن در ساعت است و محصول خروجی آن صفر تا ۲۵ میلیمتر میباشد.
اجزای اصلی سنگشکن مخروطی
سنگشکنهای مخروطی از قطعات متعددی تشکیل شدهاند که کیفیت هرکدام نقش مستقیمی در عملکرد دستگاه دارد. از جمله مهمترین قطعات میتوان به تاپشل، باتمشل، کانکیو، منتل، شافت، شافت هوزینگ، دنده پینیون، دنده کرانویل، انواع بوش شامل بوش اکستنتریک، بوش کنگرهای و بوش فولادی، غلاف شافت، کفگردها، سیستم خنککننده، الکتروموتور و سایر متعلقات اشاره کرد.
در تجهیز صنعت زرّینه، انتخاب متریال قطعات بر اساس نوع ماده معدنی، شرایط کاری و میزان سایش انجام میشود.
نحوه عملکرد سنگشکن مخروطی
سنگشکن مخروطی دارای شافت عمودی است که بهوسیله بوشهای خارج از مرکز، حرکت دورانی و لنگمانند ایجاد میکند. این حرکت باعث نزدیک و دور شدن کانکیو و منتل شده و در نتیجه عملیات خردایش انجام میشود.
این ساختار باعث میشود هیدروکنها برای مواد معدنی سخت، خورنده و دارای سیلیس بالا گزینهای قابل اعتماد باشند.
قیمت سنگشکن مخروطی و عوامل مؤثر بر آن
قیمت سنگشکنهای هیدروکن به عوامل مختلفی از جمله نوع متریال مصرفی، کیفیت ریختهگری قطعات، ظرفیت دستگاه و برند سازنده بستگی دارد.
برخی تولیدکنندگان از آلیاژهای باکیفیت و ریختهگریهای معتبر استفاده میکنند که موجب افزایش دوام و در نتیجه قیمت نهایی دستگاه میشود.
در مجموعه تجهیز صنعت زرّینه، پیش از تولید، شرایط معدن، نوع ماده معدنی و بودجه کارفرما بررسی شده و مزایا و معایب هر گزینه بهصورت شفاف ارائه میگردد تا بهترین انتخاب انجام شود.
معایب سنگشکن مخروطی
با وجود مزایای فراوان، سنگشکنهای مخروطی دارای محدودیتهایی نیز هستند. یکی از مهمترین چالشها، سیستم خنککاری مبتنی بر روغن است. در مناطق گرم و خشک ایران، بالا رفتن دمای روغن میتواند باعث آسیب به بوشها و افزایش هزینههای تعمیرات شود.
همچنین در شرایط بارندگی شدید و ورود مواد کاملاً خیس به دستگاه، عملکرد سیستم گردش هیدروکن ممکن است دچار اختلال گردد.
موضوع ظرفیت تولید نیز در مدلهای قدیمیتر محدودتر بوده که امروزه با استفاده از هیدروکنهای نسل جدید مانند H3000 و H4000 تا حد زیادی برطرف شده است.

